منصور ملکی

اجرای آثاری از حسین علیزاده و محمدرضا درویشی، با اجرا و همراهی ارکستر سمفونیک ناسیونال اکراین به رهبری ولادیمیر سیرنکو در روزهای 6 و 7 دی ماه 1387، در تالار بزرگ کشور، یکی از آن اتفاق‏های خوشایند است.

این اجرا که شامل قطعات: «کلیدر» ساخته‏ی محمدرضا درویشی و «عصیان»، «نی نوا» و «ترکمن» ساخته‏ی حسین علیزاده و معرفی هوشیار خیام (پیانیست) و پاشا هنجنی، وفا مصباحی تکنوازان نی و نیز همکاری حسین علیزاده، بهداد بابایی و مسعود شعاری بود، یکی از آن اتفاق‏های خوشایند است.

احتمالاً از دیدگاه برخی از اهل موسیقی و یا منتقدان، این ماجرا حرف و حدیث هم دارد، یکی بهره‏گیری از ارکستر سمفونیک ناسیونال اکراین، که طبیعی است اعضای ارکستر، نمی‏توانند حس و حال یک موسیقی ایرانی را به شنوندگان ایرانی منتقل کنند، اگر حتی مو به مو اجرایی منطقی و مطابق خواست و میل سازندگان موسیقی (درویشی و علیزاده) ارائه کرده باشند.

ساختن موسیقی برای و یا درباره‏ی و یا تعریف موسیقایی از یک داستان بلند (رمان) ایرانی، کار تازه‏ای است، که می‏تواند در ادامه به تجربیاتی بینجامد و در نتیجه باب تازه‏ای را در موسیقی ایرانی و جهانی بگشاید. انتخاب رمان «کلیدر» از نویسنده‏ی نامدار ایران محمود دولت آبادی در قالب سوییت برای ارکستر زهی، اتفاق خوشایندی است.

شنیدن «عصیان» (قطعه‏ای برای پیانو، ارکستر زهی و سازهای کوبه‏ای)، گرچه پیش از این اجرای دیگری از آن را در آلبوم «آوای مهر» شنیده‏ایم و همچنین «نی نوا» که هنوز تأثیرگذارترین ساخته‏ی علیزاده از «روزگاری سخت که بر مردم این شهر گذشت» می‏باشد و قطعه‏ی «ترکمن» که نخستین بار اجرایی برای سه‏تار آن را به نوازندگی ماهرانه‏ی علیزاده شنیده بودیم، همگی اتفاق خوشایندی است و اگر صاحب این قلم – که خود سالیان درازی است در زمینه‏ی موسیقی ایرانی در مقام خواننده و سرپرست یک گروه تلاش بی‏وقفه‏ای برای داشتن سهم کوچکی از موسیقی بزرگ ایران داشته است به تکرار این اجرا را «اتفاق خوشایندی» می‏نماید، از آن روست که شرایط برای موسیقی ایران گاه بیمناک می‏نماید. باید از هر سازی، نوایی به گوش رسد و از هر حنجره‏ای آوازی تا ما ملتی بی‏ترانه نباشیم. ملتی که موسیقی جزء لاینفک زندگی‏اش می‏باشد، بازتابی از احساس، اندیشه و فرهنگش.

                                چاپ شده در ماهنامه ی نسیم . شماره ی ۳۷  بهمن ۸۷